Bieżący
numer

Podpowiedź dnia
Miesięcznika Kraków:

Kup Miesięcznik Kraków - ikona

Zapolska pod Kopcem

Narodowe Czytanie z Biblioteką Kraków miało w tym roku wyjątkową oprawę. A to dlatego, że sztukę Gabrieli Zapolskiej „Moralność pani Dulskiej” zaprezentowano pod Kopcem Kościuszki. W ten sposób Felicjanowi Dulskiemu udało się w końcu osiągnąć cel swych wyimaginowanych wędrówek. I nie był to sukces samotny. Zobaczcie, kto mu w nim towarzyszył.

Ze zmierzchem przychodzą pokusy

W tym roku Piwnica pod Baranami kończy 65 lat. Jubileuszowy koncert „Nam to nic, przeczekamy” odbędzie się 12 września w Teatrze im. Juliusza Słowackiego. Zanim go wysłuchamy, obejrzyjmy, jak bawiono się na inaugurującym obchody wernisażu wystawy o wymownym tytule „Ze zmierzchem przychodzą pokusy”. Znalazły się na nim bajeczne, wypełnione uśmiechniętymi kotami i krasnoludkami prace Kazimierza Wiśniaka, który tego wieczoru został nagrodzony Złotym Medalem Gloria Artis.

Imieniny Krzysztofa świętujemy w odnowionych Krzysztoforach

Pałac Krzysztofory przez długi czas był zamknięty dla zwiedzających. Trwały w nim prace modernizacyjne, które właśnie dobiegły końca. Uroczyste otwarcie historycznego budynku odbędzie się 25 lipca, w dniu imienin Krzysztofa, które będą tu świętowane przez dwa dni. Razem z przewodnikiem będzie można zwiedzać pięknie wyremontowane sale, delektując się detalami. Program imprez znajdziecie na stronie https://muzeumkrakowa.pl.

34. ULICA Festival. Dziwne zdarzenia. Reaktywacja

Będzie się działo. Teatr KTO i zaproszeni przez dyrektora Jerzego Zonia goście znów opanują krakowskie place i ulice. I to nie tylko tradycyjnie w lipcu (9–11.07), ale też we wrześniu (4–5.09). W tych dwóch terminach zobaczymy wielkie widowiska plenerowe, spektakle teatralne, happeningi i improwizacje. Najpierw zaprezentuje się 15 teatrów z Polski, Hiszpanii, Holandii, Wielkiej Brytanii i Włoch, a zaraz po wakacjach będą nas bawić zespoły z Francji, Hiszpanii, Belgii, Czech, Wielkiej Brytanii. Szczegółowe informacje oraz miejsca działań teatralnych znajdują się na stronie https://teatrkto.pl/34-ulica-festiwal-program/. W tym roku miesięcznik „Kraków” został patronem tych niezwykłych wydarzeń.

In

Róża Aleksandrowicz, muza malarzy krakowskich

Skład Papierów rodziny Aleksandrowiczów mieścił się przed wojną w dzisiejszej Księgarni Pod Globusem, przy ul. Długiej. To właśnie tu studenci pobliskiej Akademii Sztuk Pięknych przychodzili, by kupić potrzebne im do pracy materiały. Nie wszystkich było na nie stać. Róża Aleksandrowicz w lot orientowała się w sytuacji i zamiast podchodzić do ozdobnej kasy, by zainkasować gotówkę, zmieniała kierunek i z uśmiechem wręczała farby czy pędzle stojącym przed nią młodym ludziom. Artyści nie wiedzieli, jak się jej odwdzięczyć. Nie wiadomo, który pierwszy wpadł na pomysł, by za materiały malarskie odpłacić jej obrazem. W ten sposób stała się właścicielką bardzo cennej dziś kolekcji dzieł sztuki i muzą artystów. Portretowali ją bowiem tacy twórcy jak: Teodor Axentowicz, Wojciech Weiss, Edward Baranowski, Vlastimil Hofman, a także wdzięczny za to, że opiekowała się jego studentami, Jacek Malczewski. Obrazy niektórych z nich możemy oglądać do 31 grudnia w ASP na wystawie „Róża Aleksandrowicz. Muza malarzy krakowskich”. Jej pomysłodawcą jest od lat zafascynowany osobowością Róży prof. Aleksander Skotnicki.

Teksty z Miesięcznika

Jerzy Zoń

Teatr mój widzę kompaktowy Magda Huzarska-Szumiec

Scenografii do tego tekstu nie trzeba było wymyślać. Wybudowała się sama, i to całkiem realnie, przy ul. Zamoyskiego 50, tam gdzie kiedyś było kino Wrzos. Autorka tekstu miała więc ułatwione zadanie. Nie musiała kombinować, w jakim klimacie utrzymać tę opowieść, jak obudować narrację, jak stopniować napięcie. Wystarczyło użyć kilku prostych teatralnych środków, by historia snuła się sama, a jej bohater zebrał na koniec zasłużone oklaski.
Justyna Kwarcińska - dyrygentka

Dyrygentka to nie okaz egzotyczny Rozmawiała Miwa Maruyama

Justyna Kwarcińska, dyrygentka i kierownik artystyczny Orkiestry Kameralnej Uniwersytetu Jagiellońskiego „All In Orchestra”: Orkiestry nie lubią dyrygentów, którzy udają nieomylnych. Jeśli widzą, że znasz dobrze partyturę i wiesz, czego chcesz, potrafią wybaczyć błąd. Bywają bezlitośni, gdy dyrygent przychodzi na próbę nieprzygotowany.

Szczątki, fragmenty. Miasto widmo. Dźwiękowa mapa krakowskiego getta Tekst: Marcin Dymiter

„Niewiele jest rzeczy bardziej ekscytujących niż odszyfrowywanie tekstu miast. Odnaleźć tam można tyle warstw, przeplata się tam ze sobą tyle idiomów i stylów, konkuruje ze sobą tyle perspektyw, możliwych jest tyle różnych odczytań. Przede wszystkim jednak – tekst miast ciągle jeszcze powstaje” (Karl Schlögel, Odkrywanie nowoczesnej Europy – próba archeologii).

Wakacyjne strony książki Tekst: Marta Gruszecka

Na łąkę, na spacer, na plażę, na piknik, w góry, na działkę, do ogrodowego hamaku, na wakacje – weźmy ze sobą książkę. Bo co zrobimy, gdy towarzystwo nas zirytuje? Albo będziemy chcieli prędko przenieść się do świata wyobraźni? Zawsze możemy też wybrać się na letni festiwal literacki i powiedzieć autorowi ulubionej książki, co o niej, a nawet o nim myślimy. Miesięcznik „Kraków” wspólnie z wydawnictwami Austeria, Marginesy i Wielka Litera promuje czytanie w wakacje.

Nowości na płytach

Benjamin Grosvenor „Liszt”

Płyta zatytułowana „Liszt” to solowe nagranie Grosvenora, skupione wokół twórczości romantycznego wirtuoza fortepianu i kompozytora, Franciszka Liszta. Główny utwór tego albumu, Sonata h-moll Liszta, jest uważana za najznakomitsze dzieło całego romantycznego repertuaru fortepianowego i największe arcydzieło kompozytora. Wydawnictwo zawiera również trzy „Sonety Petrarki” Liszta, a także fantazję na temat „Normy” Belliniego. Album zamyka popularna transkrypcja Liszta miniatury „Ave Maria” Schuberta.

Muzyczne smakołyki Żuka Opalskiego

Stanisława Celińska, Krystyna Tkacz „Niech żyje bal”

Szedłem na to przedstawienie ze strachem. „Inna Osiecka” a cóż to znaczyć może? Kiedy zobaczyłem, zrozumiałem: Artur Barciś wpadł na wspaniały pomysł, żeby połączyć dwa różne temperamenty i dwa różne kompletnie istnienia sceniczne, czyli Stanisławę Celińską i Krystynę Tkacz. Wyszło znakomicie i przejmująco. Byłem na tym spektaklu kilka razy, w Krakowie i Warszawie. Za każdym razem miałem łzy w oczach.  Chociażby interpretacja piosenki  „Niech żyje bal” w dzisiejszej chwili jest dojmująca – przeraża. Chapeau bas!

Polecane książki

Polecane filmy

W sieci kultury

Półmetek wakacji za nami, a gdy czytacie te słowa, zapewne wakacyjny czas stał się tylko wspomnieniem. Serwis Dwutygodnik.com opublikował ciekawy tekst traktujący o podróżach, lecz tym razem nie w formie poradnika lub ciekawostek ze świata, ale w ujęciu refleksyjno-filozoficznym.

Podróż narzuca się z wielką siłą jako metafora ludzkiego losu – antropologiczna figura życia jako wędrówki. Zakorzeniona w mitach greckich i judeochrześcijańskich, pielęgnowana w różnych formach we wszystkich epokach, na większą skalę wylansowana została dopiero w XIX wieku przez romantyków. Le Grand Tour – praktykowana przez arystokratów z Europy obowiązkowa podróż edukacyjna – rozszerzyła w romantyzmie swój poznawczy charakter, nabierając melancholijno-introwertycznej głębi.
(…) Podróżnicy, którzy rytualnie sarkają na turystów, potrzebują ich, żeby się od nich odróżnić. Potrzebują ciemnej masy wycieczkowiczów, żeby skanalizować swoją pogardę i zabłysnąć na tle miernoty. Wybierają miejsca trudno dostępne i rzadko odwiedzane, żeby ustanowić własną wyjątkowość, podczas gdy pozbawieni takich pretensji turyści szukają raczej okazji, by pójść śladem milionów i móc sobie powiedzieć: „Ja też tu byłam”. Pragnienie lansu jest u jednych i drugich takie samo, różne są tylko gry, w których się ono wyraża: podróżnicy grają w arystokrację i wykluczanie, turyści – w demokrację i awans. Turysta cieszy się, że jest tam, gdzie wszyscy chcą być i wielu już było; podróżnik – że jest tam, gdzie mało kto poza nim postawił dotąd nogę.

Przeczytaj cały artykuł

Temat źródeł energii, tych odnawialnych i tych naturalnych oraz energii atomowej, powraca jak bumerang – jeśli tylko przebije się przez newsy związane z pandemią. I dobrze, bo to sprawa niezmiennie ważna. W tym miesiącu to główny temat poruszany na łamach Kultury Liberalnej.pl w postaci kilku artykułów.

Atom pobudza wyobraźnię. Elektrownia jądrowa może wyprodukować olbrzymią ilość energii – a jednocześnie bywa źródłem głębokich obaw społecznych w kwestii bezpieczeństwa. Energetyka atomowa może pomóc w zielonej transformacji – ale budowa elektrowni jądrowej jest bardzo trudna i czasochłonna, a koszt finansowy ogromny. Jak na razie, polski rząd ogłosił zamiar wybudowania sześciu bloków. W teorii budowa miałaby rozpocząć się w 2026 roku, pierwszy blok miałby zacząć działać w 2033 roku, a kolejne powstawać w odstępach 2–3 lat.
(…) Nie wiem, czy rzeczywiście strach jest tym, co jest tutaj najważniejsze – a już na pewno nie chciałbym stawiać takiej opozycji „irracjonalny strach kontra racjonalny spokój”. Takie podejście do pewnego stopnia zakrzywia nam obraz rzeczywistości. Po pierwsze, dlatego, że w 1986 roku, kiedy doszło do katastrofy w Czarnobylu i bezpośrednio po niej, strach rzeczywiście był bardzo realny. Dotyczył może nawet nie tyle samej katastrofy, co tego, jak ogromnego zagrożenia udało się wtedy uniknąć. Łączył się też, w pewnym sensie, ze strachem związanym z zagładą jądrową, do której mogła doprowadzić zimna wojna.

Przeczytaj cały artykuł

Felietony

podobno Izba Dyscyplinarna zamieniona zostanie na Izbę Pamięci...

Ewa Lipska

Na czerwonym świetle

Ewa Lipska

Z ostatnich wiadomości:

Upieram się, by najnowsze dzieje określać jako Złe Czasy, i to pisane wielkimi literami. I nie chodzi tylko o to, co jest w Warszawie, ale i o to że cały świat wolności ostatkiem sił broni się przed brutalnym populizmem.

Witold Bereś

Okiem Beresia

Witold Bereś

Myśl, słowo i wybór = wolność

O, to jest duży honor dziennikarza: on ci ta nigdy na słabsego nie hipnie, ino na mocniejszego (ks. prof. Józef Tischner)

Krzysztof Burnetko

Z najwyższej półki

Krzysztof Burnetko

Trójmiasto i Kraków: media to wspólna sprawa

Kabaret Piwnica pod Baranami i międzyuczelniany klub studencki Pod Jaszczurami. Dwa flagowe okręty na rozkołysanych falach pokoleniowych emocji, żeglujące po dwóch przeciwnych pierzejach krakowskiego Rynku.

Mieczysław Czuma

Smocze jajo

Mieczysław Czuma

Piwnica i Jaszczury

Lubię takie biografie. Nieoczywiste, rozpięte, gdzieś na drugim planie, a jednak tak ważne dla polskiej kultury. Warto wspomnieć tę szczególnie, gdy znowu przychodzi jesień w melodii jednej z najpiękniejszych polskich piosenek filmowych.

Magdalena Miśka-Jackowska

Poza Krakowem

Magdalena Miśka-Jackowska

Piosenka z podróży

Nie tak dawno temu, a jednak w zupełnie innym świecie, żyła sobie piękna Polka, którą wichry historii i namiętności rzuciły w świat daleki. Spotkała bajecznie bogatego francuskiego arystokratę, który się w niej nieprzytomnie zakochał. Pobrali się. Niestety, zmarła młodo i tragicznie.

Agnieszka Kosińska

Lubię lubić

Agnieszka Kosińska

Czapski z Kurozwęk

POLECAMY

Galeria „Krakowa”

Powrót do magicznej krainy dzieciństwa

Tomasz Kawecki

Wychowała go babcia. Chodził z nią po lasach, zbierając kwiaty, muszelki, pióra, korzenie. Dziś te amulety z przeszłości umieszcza na swoich fotografiach, podobnie jak babcię, którą widzi w roli zawieszonego pomiędzy dwoma światami Charona.

Czytaj dalej >

Pandemiczne lęki leczy natura i sztuka

Weronika Świętek

Weronika Świętek nie przedstawia estetycznej, przyjemnej wizji natury. Ale może dzięki temu choć trochę uda się jej zmienić świat.

Czytaj dalej >

Kraków na wyciągnięcie ręki!

Zapisz się do newslettera i bądź na bieżąco z wydarzeniami kulturalnymi.

This contact form is deactivated because you refused to accept Google reCaptcha service which is necessary to validate any messages sent by the form.
Jak przetwarzamy Twoje dane?

Administratorem danych osobowych Użytkowników (subskrybentów) przekazanych w związku z korzystaniem z usługi Newsletter, w tym w związku ze złożeniem reklamacji jest Biblioteka Kraków z siedzibą: Pl. Jana Nowaka-Jeziorańskiego 3, 31-154 Kraków, adres e-mail: sekretariat@biblioteka.krakow.pl


Więcej informacji o przetwarzaniu danych osobowych – rozwiń
  1. Dane osobowe Użytkowników będą przetwarzane w celu wykonania Umowy zawartej wskutek akceptacji zapisów Regulaminu. Podstawą prawną przetwarzania danych osobowych w tym celu jest art. 6 ust. 1 lit. b RODO1 tj. niezbędność przetwarzania danych do wykonania Umowy i podjęcie działań na żądanie Użytkownika przed jej zawarciem. Dane osobowe będą przetwarzane w tym celu przez okres obowiązywania Umowy tj. do czasu rezygnacji z subskrypcji Newslettera, w tym przez okres potrzebny na rozpatrzenie reklamacji Użytkownika bądź też do zakończenia wydawania Newslettera przez Bibliotekę.
  2. Podanie danych osobowych w formularzu, podczas czynności związanych z zamówieniem usługi Newsletter, a także podanie danych wymaganych dla zgłoszenia reklamacyjnego, jest dobrowolne, ale niezbędne do świadczenia usługi Newsletter, w tym rozpatrywania reklamacji.
  3. Odbiorcami danych będą podmioty świadczące usługi utrzymania i serwisu aplikacji służących do obsługi Newslettera.
  4. Użytkownikowi przysługuje prawo: dostępu do treści swoich danych osobowych oraz ich sprostowania (poprawiania), przenoszenia i usunięcia, a także prawo do ograniczenia przetwarzania danych.
  5. We wszelkich sprawach dotyczących przetwarzania danych osobowych przez Bibliotekę, w tym realizacji praw wymienionych wyżej można kontaktować się z wyznaczonym w tym celu Inspektorem Ochrony Danych, adres email: iod@biblioteka.krakow.pl, listownie na adres siedziby Biblioteki lub osobiście w siedzibie Biblioteki lub poprzez elektroniczną skrzynkę podawczą: https://epuap.gov.pl/wps/portal/strefa-klienta/katalog-spraw/profil-urzedu/BibliotekaKrakow
  6. Biblioteka nie przekazuje danych osobowych Użytkowników do państw znajdujących się poza Europejskim Obszarem Gospodarczym ani też nie przekazuje danych do organizacji międzynarodowych.
  7. Biblioteka nie będzie stosowała wobec Użytkownika zautomatyzowanego podejmowania decyzji, w tym decyzji będących wynikiem profilowania.
  8. Bezpieczeństwo danych jest dla nas priorytetem, jeśli jednak Użytkownik uzna, że przetwarzając Jego dane osobowe naruszamy przepisy RODO, ma prawo do wniesienia skargi do Prezesa Urzędu Ochrony Danych Osobowych ul. Stawki 2, 00-193 Warszawa.
  9. Zasady dotyczące przetwarzania danych w serwisach WWW Biblioteki zostały określone w naszej Polityce Prywatności.

1 Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych osobowych). Możesz zapoznać się z treścią RODO zamieszczonego na stronie UODO klikając: Skonsolidowany tekst RODO.